HƯ TĨNH TRONG QUAN NIỆM VĂN HỌC CỔ ĐIỂN VIỆT NAM

Xujing in the conception of Vietnamese classic literature

Tóm tắt:

Cùng với sùng thượng tự nhiên, đề cao là quan niệm văn học chịu ảnh hưởng của tư tưởng Thiền Lão. Ở Trung Quốc, quan niệm này hình thành từ rất sớm và kéo dài đến hết thời kỳ cổ điển. Hư tĩnh trở thành một quy tắc mỹ học Trung Hoa và các nước thuộc khu vực văn hóa chữ Hán. Ở Việt Nam, đề cao Hư tĩnh thể hiện rõ trong quan niệm văn học của kiểu tác giả thiền sư - quý tộc và nhà văn - nho sĩ với nhiều biểu hiện đặc sắc. Đề cao và yêu chuộng Hư tĩnh trong văn chương là quan niệm văn học xuyên suốt thời cổ điển Việt Nam. Hư tĩnh không đơn thuần là hư vô và tĩnh lặng mà hàm chứa tất cả, tạo nên cảnh giới cao nhất của cái đẹp trong văn chương. Hư tĩnh như là một cảm thức thẩm mỹ trong văn chương.

Từ khóa: Hư tĩnh; Thiền Lão; tư tưởng Thiền Lão; quan niệm văn học; kiểu tác giả; văn học cổ điển Việt Nam.

Abstract:

Along with the cult of Ziran (自然), highlighting Xujing (虛靜) is a literary conception influenced by Chan Lao (禅老) thought. In China, this view was formed in very early times and lasted until the end of the classical period. Xujing has become an aesthetic rule of China and countries influenced by the sinological culture. In Vietnam, highlighting Xujing has been clearly demonstrated in the literary conception of types of authors Zen monks - nobles and writers - confucian scholars with many original expressions. Highlighting and favouring Xujing in literature was a dominant notion throughout the Vietnamese classic literature period. Xujing does not merely means nihility and tranquility, but it contains everything that makes up the greatest realm of beauty in literature. Xujing is like an aesthetic sense in literature.

Keywords: Xujing; Chan Lao; Chan Lao thought; literary conception; types of authors; Vietnamese classic literature.

Các bài báo khác của tác giả được đăng trên tạp chí

Số thứ tự Bài báo Tạp chí Trang Ngày đăng